MUQDISHO (HN) – Koritaanka ninka loo bixiyay “Abin Al-Ajabin Zazzau” (Mucjisada Zaria), oo ah magaca uu caan kaga noqday Nigeria Mahmud Sadis Buba, wuxuu billowday bishii hore kadib markii muuqaal laga duubay baaritaanka iyo qiimeynta uu xisbigiisa All Progressives Congress (APC) ugu sameeyay musharaxnimadiisa kursi ka tirsan Golaha Wakiillada uu si weyn ugu faafay baraha bulshada. Laakiin wixii markii hore u muuqday dhiirrigelin ku wajahan siyaasad loo wada dhan yahay ayaa si degdeg ah isu beddelay fadeexad qaran.
Muuqaalkiisa qiimeynta, Buba oo kasoo jeeda Sabon Gari ee Zaria, wuxuu sheegay inuu haysto shahaadada dugsiga sare isla markaana uu hore uga soo shaqeeyay darawalnimo. Wuxuu sheegay in dhererkiisa gaaban iyo muuqaalkiisa u eg ilmo ay sabab u tahay nooc ka mid ah gaabnaanta jirka (dwarfism), balse wuxuu ku dooday inuu jiro 30 sano.
“Arrintu aniga iguma koobna; waxay ka timid shacabka. Dadku waxay ii yeereen inaan u adeego, waana u adeegi doonaa,” ayuu Mahmud Sadis Buba u sheegay xubnaha xisbigiisa. Weedhan fudud ayaana noqotay mid ka mid ah hadalladii siyaasadeed ee ugu badan ee lagu xigtay baraha bulshada ee Nigeria.
Dadku kama daalin ka hadalka “Mucjisada Zaria” iyo sida uu u matalayay isbeddel cusub oo siyaasadda Nigeria ah. Hase yeeshee, rajadii uu ka qabay inuu kursi ka helo Golaha Qaranka ee Nigeria ayaa si lama filaan ah u burburtay. Muuqaalkiisii faafay, Buba wuxuu sheegay inuu dhashay 2-da Agoosto 1995, taas oo ka dhigaysay inuu ka weyn yahay 30 sano. Laakiin dukumeenno lala xiriiriyay isaga oo internetka lagu faafiyay ayaa muujiyay inuu dhab ahaantii dhashay sannadkii 2010.
Si qof ugu tartamo kursi Golaha Qaranka ee Nigeria, waa inuu ugu yaraan jiraa 25 sano. Hase yeeshee, kiiska Abin Al-Ajabin Zazzau, tani ma ahayn dhibaatada ugu weyn. Haddii uu dhab ahaan dhashay 2010, taasi waxay ka dhigaysaa qof aan qaan-gaarin marka loo eego sharciga Nigeria iyo xeerarka caalamiga ah ee xuquuqda carruurta.
Sawirro laga qaaday baasaboorkiisa caalamiga ah, warqadda aqoonsiga qaranka (NIN), shahaadada dhalashada, iyo diiwaannada dugsiga ee lala xiriiriyay Mahmud Sadis Buba ayaa dhammaantood muujinayay inuu yahay wiil dhallinyaro ah. Waxaa xaaladda uga sii daray in macallin hore uu soo baxay isagoo sheegay inuu Buba wax u dhigay markii uu ku jiray dugsiga dhexe (junior secondary school), isla markaana xaqiijiyay inuu jiray 16 sano.
Xisbiga APC ayaa markii hore difaacay Buba, iyagoo sheegay inuu bartilmaameed u yahay olole sumcad dil ah. Laakiin markii caddeymo badan isa soo tarayeen, waxay ka saareen tartanka iyagoo ku eedeeyay inuu da’diisa si khaldan u sheegay.
Buba ayaa markaas ku dhawaaqay inuu ka tanaasulay musharaxnimadiisa warqad uu u diray guddoomiyaha APC, isagoo sheegay in go’aankaasi uu noqday mid lagama maarmaan ah kadib wadatashiyo uu la yeeshay xisbigiisa.
“Fadlan u aqbal warqaddan ogeysiis rasmi ah oo ah inaan ka baxay tartanka kursiga degmada federaalka ee Sabon Gari ee Golaha Wakiillada, isla markiiba laga bilaabo maanta,” ayay warqaddu dhignayd. “Go’aankani ma ahayn mid fudud, balse waxaa dedejiyay dadaallada dib-u-heshiisiinta ee ay bilaabeen hoggaamiyeyaasha iyo daneeyayaasha xisbigeennu.”
Hadda, dad badan ayaa is weydiinaya sida wiil 15 jir ah oo qaba dwarfism uu uga gudbay habraacyada qiimeynta ee APC una noqday mid ka mid ah xiddigihii soo baxayay ee siyaasadda Nigeria. Ma waxay ahayd dayacaad iyo karti-darro kaliya, mise waxaa jiray dad si ula kac ah u abaabulay musharaxnimadiisa? Ilaa hadda, su’aalahan weli jawaab looma hayo.

